Cultuurwinkel Breda logo Project aanmelden
nieuws
23 06 2016
Wat schieten we op met muziek? Lezing Mark Mieras
Tijdens de Cultuurmarkt: Muziek & Meer op de 21 april illustreerde Mark Mieras op interactieve wijze de waarde van muziek voor het algemene leerproces van kinderen. Hieronder een weerslag van zijn lezing en de presentatie die hij daarbij gebruikte. Ter inspiratie, voor meer muziek in de klas!

Wat schieten we op met muziek?
Door Mark Mieras, 21 april 2016, Breda

Nederlandse scholen scoren bijna even goed als Finse scholen. We hebben daar echter wel 4,5 jaar extra onderwijs voor nodig (tot 15 jarige leeftijd). Het Finse onderwijs heeft  goed begrepen hoe leren werkt. Ze besteden bijvoorbeeld veel tijd aan (buiten)spel, kunst en nieuwsgierigheid. Er is veel interactie.

Kinderen ontwikkelen zichzelf. Elke cognitieve functie wordt door het kind zelf in elkaar geknutseld. Cultuur helpt kinderen daarbij. Plezier met muziek stimuleert kinderhersenen, bijvoorbeeld om de auditieve schors te ontwikkelen. We zien een voorsprong van 4 jaar in luistervermogen bij kinderen van 5 die actief zingen of musiceren! Dat geeft ze ook een voorsprong bij het leren lezen. Klanken onderscheiden is daarbij belangrijk, en zeker niet triviaal. Het gaat vaak om verschillen in modulatie van minder dan een duizendste seconde.Leren is voor de hersenen een kwestie van fouten maken (proefondervindelijk leren) en nieuwsgierigheid.

Eén van de belangrijkste ingrediënten die nieuwsgierigheid opwekt, is de balans tussen orde en chaos. Muziek daagt ertoe uit om te balanceren tussen die twee. Een symfonie van Beethoven bestaat uit wanorde (verrassing), maar ook uit veel verborgen orde. Je kunt de muziek heel sterk comprimeren als je de sleutel hebt gevonden. Populaire muziek lijkt meer herhaling te hebben, maar is toch minder goed te comprimeren. De fascinatie die we met muziek hebben voldoet aan dezelfde principes als goed leren. Muziek kan daarom helpen om de juiste mindset te vinden, om leerlingen succesvol door de school heen te helpen.

Onderzoek door Lia Voerman (Universiteit Utrecht) toont de zwakte van het Nederlandse onderwijs vrij scherp: de interactie in de klas is gemiddeld gesproken oppervlakkig, de docenten sturen sterk op controle. Het eigenaarschap van leerlingen in hun eigen leerproces, nodig om goed te kunnen leren, komt daardoor vaak niet goed van de grond. Muziek op school kan een hulpmiddel zijn om dit euvel op te lossen. Waar er plezier is, durven leerlingen en docenten de controle beter los te laten. Dat is nodig want leren en lesgeven is ongemakkelijk: je moet fouten maken, je moet eigenaar zijn van je eigen leerproces, je moet je eigen nieuwsgierigheid durven volgen. Muziek kan helpen om het juiste antwoord te vinden op dit ongemak: niet vluchten, of je slachtoffer voelen, maar er een feestje van maken.


Meer informatie? 
Mieras' literatuurstudie 'Wat muziek doet met kinderhersenen' is te vinden op zijn website.

 



 

© Cultuurwinkel Breda