Cultuurwinkel Breda logo Project aanmelden
Cultuureducatie in leerlijnen
Cultuurwinkel Breda streeft naar meer samenhang in het Bredase aanbod van cultuureducatie. Eén van de wijzes waarop samenhang bereikt kan worden, is door cultuureducatie in een doorlopende leerlijn. Dit betekent dat het cultuureducatief aanbod aansluit op de ontwikkeling van de leerling (4 tot 18 jaar), het onderwijs en andere (cultuureducatieve) programma's. In de uitgave De Culturele Ladekast staan de leerlijnen voor cultuureducatie beschreven.

Doelstelling
‘Scholen en hun leraren kunnen op basis van een doorlopende leerlijn aan culturele instellingen aangeven wat zij zelf willen doen en waar ze een culturele instelling bij nodig hebben. Hierdoor is ook betere regie mogelijk op het beschikbare aanbod.’
Ministerie OCW (juni 2011), in Meer dan kwaliteit: een nieuwe visie op cultuur.

Met dit doel voor ogen is Cultuurwinkel Breda begin 2011 gestart met de ontwikkeling van een theoretisch raamwerk voor een doorlopende leerlijn cultuureducatie. Culturele instellingen uit de stad Breda worden gevraagd hun cultuureducatieve aanbod aan te laten sluiten bij dit raamwerk, om het totaal met ingang van schooljaar 2014/2015 aan kunnen te bieden aan scholen in primair en voortgezet onderwijs. In de uitgave De Culturele Ladekast, een doorlopende leerlijn cultuureducatie, staan de leerlijnen per cultuurdiscipline beschreven.


Uitgangspunten
Het theoretisch raamwerk voor de doorlopende leerlijn cultuureducatie is gebaseerd op:

  • De kernconcepten bij het domein kunst en cultuur (SLO, 2005)
  • De culturele vermogens (Edu-Art, 2011);
  • Het theoretisch kader van Cultuur in de Spiegel (Rijksuniversiteit Groningen en (SLO, 2010)
  • De kerndoelen (PO en VO onderbouw en examenprogramma's van de kunstvakken (VO bovenbouw)
  • De TULE tussenleerlijnen, uitgewerkt voor het primair onderwijs

Samengevoegd vormen deze uitgangspunten 4 subdomeinen:

  • Media & Communicatie (focus op kunstwerk):
    Gericht op het receptief vermogen (waarnemen) van de leerling;  
  • Inspiratie & Vormgeving (focus de kunstenaar):
    Gericht op het creërend vermogen van de leerling;       
  • Identiteit & Diversiteit: (Focus op toeschouwer):
    Gericht op het reflectief vermogen van de leerling;       
  • Kunst & Maatschappij: Focus op context (waarom?):
    Gericht op het analyserend/conceptueel vermogen van de leerling.


Aanpak
Om de competenties die kunsteducatie ontwikkelt te laten behalen door leerlingen, zou iedere school per dubbel leerjaar een cultuureducatief programma moeten aanbieden dat invulling geeft aan de vier domeinen. Dit programma kan deels binnenschools en deels buitenschools zijn; het gaat dus om een optimale samenwerking tussen scholen en culturele instellingen.

De subdomeinen komen terug in iedere kunstdiscipline. Zo kan het receptief vermogen in groep 3/4 ontwikkeld worden vanuit bijvoorbeeld dans, literatuur en/of erfgoed. Door de verschillende leerlijnen op hetzelfde raamwerk te bouwen, zijn programma-onderdelen per discipline uitwisselbaar; die keuze is aan de school zelf.
Cultuurwinkel Breda heeft voorrang gegeven aan de invulling van de leerlijnen Beeldcultuur en Cultureel Erfgoed, de pijlers van het cultuurbeleid van Gemeente Breda. Het programma binnen de leerlijn Beeldcultuur richt zich op de ontwikkeling van visueel geletterdheid bij leerlingen, de leerlijn Erfgoededucatie richt zich op het versterken van cultureel en historisch besef bij jongeren. In schooljaar 2011/2012 zijn er verschillende pilots uitgevoerd om deze leerlijnen in te vullen en te optimaliseren.

Voor de uitwerking van de leerlijnen in andere kunstdisciplines is samenwerking gezocht met de organisaties voor cultuureducatie van de B5-steden. Zo zal Bureau Babel (Den Bosch) de discipline Beeldend uitwerken, Cultuurstation (Eindhoven) Muziek en Design, Bureau CiST (Tilburg) de disciplines Dans en Drama en ontfermt CultuurContact (Helmond) zich over de doorlopende leerlijn Literatuur. Deze leerlijnen worden na de ontwikkelingsfase bijeengebracht en ingevuld met (waar mogelijk) stedelijk aanbod voor cultuureducatie.



 

© Cultuurwinkel Breda